Bezpieczeństwo żywnościowe
Bezpieczeństwo żywnościowe to jeden z głównych obszarów działalności stowarzyszenia Moc Korzeni. Wierzymy, że dostęp do pełnowartościowej żywności zaczyna się od żyznej gleby, odpowiedzialnej produkcji rolnej i świadomych decyzji podejmowanych na każdym etapie – od pola aż po talerz. Dlatego działamy na rzecz wzmacniania lokalnych systemów żywnościowych, wspierania polskich rolników oraz zwiększania udziału żywności wysokiej jakości w szkołach, przedszkolach i innych jednostkach publicznych.
Nasze działania prowadzimy we współpracy z samorządami, organizacjami społecznymi, ekspertami, naukowcami i producentami żywności. Wspólnie wypracowujemy rozwiązania dotyczące edukacji żywieniowej, zamówień publicznych, rolnictwa regeneratywnego oraz rozwoju lokalnych łańcuchów dostaw.
Angażujemy się również w działania o charakterze systemowym. Współpracujemy z organizacjami i ekspertami nad przygotowywaniem rekomendacji oraz propozycji zmian legislacyjnych, uczestniczymy w debatach i konsultacjach, a także prowadzimy dialog z przedstawicielami administracji rządowej, Sejmu i Senatu, aby wspierać tworzenie prawa sprzyjającego bezpieczeństwu żywnościowemu, ochronie środowiska i rozwojowi lokalnego rolnictwa.
Bezpieczeństwo żywnościowe jest wyzwaniem, którego nie da się budować w pojedynkę. Dlatego nasze działania opieramy na współpracy z organizacjami społecznymi, środowiskiem naukowym, samorządami, rolnikami oraz instytucjami publicznymi. Wspólnie tworzymy rozwiązania, które mają realny wpływ na przyszłość polskiego systemu żywnościowego.
Działania w ramach Koalicji Żywa Ziemia
Od 2025 roku nasz przedstawiciel – Marcin Iwankiewicz – pełni w Koalicji funkcję sternika, współtworząc kierunki działań i inicjatywy wspierające pozytywne zmiany w obszarze rolnictwa, edukacji oraz polityki żywnościowej.
Nasze działania w ramach Good Food Good Farming
Jako członek Koalicji Żywa Ziemia angażujemy się w działania realizowane w ramach europejskiej inicjatywy Good Food Good Farming, promującej zdrowe, sprawiedliwe i przyjazne środowisku systemy żywnościowe.
Jednym z takich działań była wspólna akcja edukacyjna z udziałem przedstawicieli Stowarzyszenia Moc Korzeni, Koalicji Żywa Ziemia oraz samorządu Grodziska Mazowieckiego. W materiale zwrócono uwagę na znaczenie jakości żywności, świadomych wyborów konsumenckich, wspierania lokalnych producentów oraz roli samorządów w budowaniu zdrowych i zrównoważonych systemów żywnościowych.
Akcja pokazała, że skuteczne zmiany wymagają współpracy mieszkańców, organizacji społecznych, rolników i władz lokalnych. To właśnie dzięki takim partnerstwom możliwe jest tworzenie rozwiązań wspierających zdrowie ludzi, ochronę środowiska oraz rozwój lokalnej gospodarki.
Od Senatu RP na stoły w Grodzisku Mazowieckim.
Dlaczego wielka polityka rolna decyduje o tym, co jemy?
„Polska dostanie z nowej Wspólnej Polityki Rolnej najwięcej ze wszystkich krajów Unii – aż 123 miliardy euro na krajowe i regionalne plany strategiczne. Ryzykiem nie jest więc brak pieniędzy, ale brak jasnego kierunku ich wydatkowania.”
To zdanie dr. Jerzego Plewy przewijało się przez całe trzecie spotkanie z cyklu „Wspólna Polityka Rolna (WPR) po 2027 roku. Jak to zrobić?”, które zostało przygotowane przez Koalicję Żywa Ziemia oraz posłankę Małgorzatę Tracz w murach Senatu RP. Jako stowarzyszenie Moc Korzeni byliśmy obecni na tym wydarzeniu. To dla nas niezwykle ważne, ponieważ to konkretne grono ekspertów ma bezpośredni wpływ na wypracowanie rekomendacji kształtujących przyszłą WPR. Na sali zgromadziło się bardzo wielu uczestników reprezentujących najróżniejsze grupy społeczne oraz instytucje, w tym przedstawiciele aż czterech ministerstw.
Spotkanie, które jako współprowadząca poprowadziła dr Justyna Zwolińska (koordynatorka ds. rzecznictwa Koalicji), obnażyło twarde i porażające dane:
Cel Polski na 2030 rok to zaledwie 7% upraw ekologicznych , przy unijnym celu 25%. I to w kraju, który obecnie musi importować… ekologiczne mleko!
Wskaźnik wsparcia krótkich łańcuchów dostaw osiągnął zaledwie jedną stutysięczną procenta – czyli 26 tysięcy razy mniej, niż zakładał plan strategiczny!
- Woda z dotychczasowej WPR niemal zniknęła, choć straty rolnictwa z powodu jej niedoboru liczone są w miliardach rocznie.
Swoje rekomendacje i stanowiska w tych kluczowych obszarach przedstawili m.in.: Małgorzata Gromadzka (Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi), dr Jerzy Plewa (Team Europe Direct), Aleksandra Pępkowska-Król (OTOP), dr Mikołaj Troczyński (WWF Polska), dr Paulina Sobiesiak-Penszko (Instytut Strategii Żywnościowych Grunt) oraz Dorota Metera (Forum Rolnictwa Ekologicznego / Koalicja Żywa Ziemia).
No dobrze, ale co Senat, Bruksela i te miliardy mają wspólnego z Grodziskiem Mazowieckim?
Rolników w Polsce jest kilkaset tysięcy. Konsumentów – 37 milionów. Wspólna Polityka Rolna dotyczy każdego z nas, kto codziennie siada do stołu. Przyszły kształt WPR ma wbrew pozorom bezpośrednie, poparte badaniami przełożenie na każdego mieszkańca Grodziska:
Zdrowsza i tańsza lokalna żywność: Skoro wsparcie dla krótkich łańcuchów dostaw dotychczas niemal nie istniało, najwyższy czas to zmienić. Według danych FAO, długi transport pozbawia warzywa liściaste nawet do 50–70% witaminy C. Analizy Komisji Europejskiej pokazują też, że marże pośredników generują od 30% do 60% ceny żywności w marketach. Skrócenie tego łańcucha to ułatwienia dla rolników z powiatu grodziskiego, tańszy koszyk zakupowy dla nas i gwarancja świeżości.
Ochrona przed suszą i stabilizacja wód gruntowych: Skutki suszy i niedoborów wody odczuwamy w Grodzisku każdego lata, a rolnicy tracą przez nie miliardy. Eksperci WWF Polska wskazują, że wspierana przez nową WPR regeneracja gleby (zwiększenie materii organicznej o zaledwie 1%) pozwala zatrzymać dodatkowo aż do 200 tysięcy litrów wody na każdy hektar. Taka naturalna retencja chroni poziom wód gruntowych w całym naszym regionie.
Bezpieczna żywność w szkołach i przedszkolach: Nowa WPR po 2027 roku, powiązana z unijną strategią „Od pola do stołu” (zakładającą redukcję syntetycznych pestycydów o 50%), musi pomóc nam dogonić Europę w produkcji ekologicznej. Według oficjalnych raportów EFSA, ponad 96% certyfikowanych produktów ekologicznych jest całkowicie wolnych od pozostałości chemii syntetycznej. Rozwój tego sektora pozwoli nam łatwiej i taniej wprowadzać bezpieczną, wysokojakościową żywność na talerze dzieci w grodziskich placówkach oświatowych.
Rolnictwo ekologiczne to nasze wspólne bezpieczeństwo
Dlaczego jako Moc Korzeni tak uważnie angażujemy się w te zmiany legislacyjne? Ponieważ twarde dane naukowe potwierdzają, że zdrowa, żywa, naturalna gleba i mądre gospodarowanie zasobami to fundament zdrowia publicznego. Nowy kształt WPR musi pomóc rolnikom przechodzić na zieloną stronę MOCy, znosząc przy tym nadmierną biurokrację. Zamiast ton papierów – potrzebujemy realnego wsparcia za dbanie o klimat, dobrostan zwierząt, lokalną żywność i bioróżnorodność.
Działając lokalnie w Grodzisku Mazowieckim śledząc te kluczowe procesy na poziomie krajowym, dbamy o to, by głos za ekologią i zdroworozsądkowym finansowaniem był ze sobą spójny. Bo to, co wypracowują eksperci na najwyższym szczeblu, ostatecznie ląduje na naszym lokalnym talerzu.
A Ty? Zwracasz uwagę na to, czy warzywa na Twoim stole pochodzą z upraw ekologicznych lub od lokalnego rolnika ?
Współorganizowaliśmy pierwszy "Okrągły Stół" w Polsce wokół systemów żywności i zamówień publicznychu
Projekt - Turn The Tables
Stowarzyszenie Moc Korzeni jako współrealizator uczestniczy w działaniach międzynarodowego projektu „Turn the Tables: Towards just, green, and innovative food procurement!”, którego realizatorem w Polsce jest Fundacja Kupuj Odpowiedzialnie (FKO). Projekt ma na celu budowanie świadomości na temat sprawiedliwych, zielonych i innowacyjnych systemów żywnościowych oraz wzmacnianie kompetencji młodzieży w zakresie odpowiedzialnego jedzenia i relacji z naturą. Wspólnie z FKO oraz partnerami europejskimi inspirujemy do zmiany nawyków żywieniowych i promujemy rozwiązania przyjazne ludziom i planecie.
Spacer i warsztat zielarski z Katarzyną Mikulską
W Centrum Rozwoju Permakultury Naeko odbył się wyjątkowy spacer botaniczny prowadzony przez Katarzynę Mikulską – zielarkę, autorkę książek o kuchni roślinnej i survivalowej oraz twórczynię „W Miejskiej Kniei”. Uczestnicy poznawali jadalne rośliny, ich właściwości prozdrowotne oraz zastosowanie w kuchni i ekologii. Spacer zwieńczyła degustacja zupy z dyni i pasternaka doprawionej bluszczykiem kurdybankiem oraz naparów z liści czeremchy i czarnej porzeczki.
Budowa mini farmy ziołowej w Zespole Szkół nr 1
W ramach projektu młodzież klasy 3at z Zespołu Szkół nr 1 w Grodzisku Mazowieckim – kształcąca się na technika żywienia i usług gastronomicznych – stworzyła mini farmę ziołową w ogrodzie szkolnym. Pod okiem opiekunów oraz zespołu Moc Korzeni powstała praktyczna, zielona przestrzeń do nauki o ziołach, ogrodnictwie, ekologii i gastronomii. To połączenie teorii i praktyki, które w widoczny sposób angażuje i inspiruje młodzież.
Warsztat kiszenia w Dworku Chełmońskiego
W zabytkowym Dworku Adama Chełmońskiego odbył się warsztat fermentacji, podczas którego młodzież kisiła ogórki, jarmuż, antonówki, buraki, dynię, cukinię, marchew i aromatyczne zioła. Wszystkie produkty pochodziły z pobliskiego, certyfikowanego gospodarstwa ekologicznego „Michrowska Piwniczka”. Uczestnicy poznali właściwości kiszonek jako naturalnych probiotyków wspierających odporność i zdrowie jelit oraz dowiedzieli się, dlaczego ekologiczne uprawy są kluczowe dla zdrowia ludzi i planety. Warsztat pokazał, jak tradycyjne metody mogą stać się fundamentem nowoczesnego, zrównoważonego stylu życia.
Warsztaty dla urzędników – budowanie zielonych kompetencji samorządów
W ramach projektu „Turn the Tables”, realizowanego przez Fundację Kupuj Odpowiedzialnie, odbywają się również warsztaty skierowane do urzędników i pracowników samorządowych z różnych wydziałów – w tym oświaty, zamówień publicznych, zdrowia, środowiska czy polityk społecznych. Celem tych spotkań jest wzmocnienie kompetencji administracji lokalnej w zakresie zielonych i odpowiedzialnych zamówień publicznych, a także budowanie świadomości o roli zrównoważonych systemów żywnościowych w instytucjach publicznych. Dzięki temu projekt oddziałuje nie tylko na młodzież, lecz także na osoby odpowiedzialne za kształt lokalnej polityki żywnościowej, tworząc przestrzeń do realnych, systemowych zmian.
W Miejskiej KNIEI Katarzyna Mikulska oraz Gospodarstwo Rolne B.G. Fronczak za zioła.